09 mei 2009

verleidingen

Bewust eenvoudig leven geeft af en toe het vechten-tegen-windmolens-gevoel. In de buurt waar ik woon tel je niet mee zonder enorme SUV, meerdere tropische vliegvakanties per jaar en grote brede tv-schermen. Ons gezin steekt in die zin wat schril af met een oude auto, een bescheiden kampeervakantie en een tv met een ouderwetse beeldbuis.

Toch ben ik niet altijd bestand tegen verleidingen. Als modeliefhebber mag ik me graag af en toe te buiten gaan aan dure modetijdschriften, nieuwe laarzen of een - zoveelste - hippe spijkerbroek. Ik kan mijn koopimpulsen nog steeds niet helemaal onderdrukken, maar ik heb na aanschaf van een niet noodzakelijk hebbeding steevast een zeurend schuldgevoel. De groeistuipen richting een eenvoudiger leven, noem ik dat relativerend.

Verder zit ik aardig op de goede weg: we zitten met de boodschappen onder de 100 euro per week. Al het organisch afval wordt in de bokashibak geworpen, waardoor ons huishoudafval aanmerkelijk is teruggelopen. De moestuin kan elk moment zijn eerste oogst opleveren. Nieuwe spullen die nodig zijn worden eerst op Markplaats of op een rommelmarkt gezocht. Maar vooral: het wordt steeds makkelijker om met weinig genoegen te nemen en te genieten van het hier en nu. Een avondje lezen, een middagje spitten in de tuin, tijdens een uitstapje picknicken in plaats van voluit lunchen in een fastfoodrestaurant, het geeft een goed gevoel.

Waar ik nog wel naar op zoek ben is een gezond evenwicht tussen een fijn en eenvoudig leven of een saai en gezapig leven. Want eenvoudig leven draagt het risico in zich om je te onttrekken aan gezelligheid omdat het te duur zou zijn (denk: met vrienden een avond in de kroeg of een weekend weg met alles erop en eraan). En dan schiet het een beetje zijn doel voorbij.

08 februari 2009

eenvoudig leven

Ik probeer voor mezelf op een rijtje te krijgen wat ik nu bedoel met eenvoudig leven. Gaat het alleen om minder consumeren? Of zitten er meer aspecten aan?

Om mijn motivatie achter het voornemen tot eenvoudiger leven goed te kunnen schetsen, is het goed om terug te gaan naar punt waarop de wens zich bij ons aandiende. Het begon met het boek Je geld of je leven van Hanneke van Veen en Rob van Eeden. Een klassieker wat mij betreft, gebaseerd op het Amerikaanse Your money or your life. In de zomer van 2008 lazen R. en ik beiden het boek en voelden ons meteen aangesproken.

Het vreemde is, dat ik het boek al eens eerder had gelezen, heel wat jaren geleden. Toen kwam de boodschap niet zo binnen; ik was nog volop bezig met Groeien. Ik was net klaar met studeren en voor het eerst aan het werk, voor het eerst had ik geld om te reizen, mooie kleren te kopen, zoveel mogelijk te beleven, kortom, ik was niet rijp voor de boodschap die, vrij vertaald, luidt: als je leert te leven met een (voor jou) minimaal bedrag, dan ben je hard op weg naar financiële vrijheid. Niet alleen spaar je op die manier voor een leuke buffer (die op zichzelf weer inkomen oplevert), maar door minder uit te geven ga je weer terug naar de roots. En merk je dat het leven goed is met minder afhankelijkheid van spullen en actie.

De echte eyeopener was voor mij de stelling dat je elke aanschaf die je doet, hoe impulsief of banaal ook, eerst bij elkaar hebt verdiend door werk. En werk is niet alleen de acht uur per dag op kantoor, maar ook de reistijd, de zorg voor representatieve kleding, de stress buiten kantooruren om de kinderen op tijd van de opvang op te halen, voor kinderbedtijd een goede maaltijd op tafel te toveren, etcetera. Als je dat in je netto uurloon verdisconteert, ziet het plaatje er heel wat minder rooskleurig uit. Bovendien was ik geneigd mezelf royaal te belonen voor het harde werken, met kuurdagjes, kleding, uitjes en andere dingen die (véél) geld kosten, waardoor ik vervolgens weer hard moest werken om uit de rode cijfers te blijven. Ik had mezelf, kortom, aardig in de tang.

De boodschap kwam precies in een tijd waarin we een ander huis op het oog hadden. Een prachtig huis, in het oosten van Brabant, in een mooi bos. R. had een aanbod voor een nieuwe baan liggen waarvoor hij door het hele land zou moeten reizen. Ikzelf werkte op dat moment als consultant en reed zo'n 1000 kilometer per week voor de opdrachten waarvoor ik was ingehuurd. Dat betekende veel filerijden, lange dagen en veel stress. Het kopen van het huis zou betekenen dat niet alleen ik, maar ook R. - die tot dat moment op tien minuten van ons woonadres werkte - continu onderweg zou zijn.

Het lezen van het boek deed ons de ogen openen: stel dát we een mooi, vrijstaand huis zouden hebben, dan zouden we door de decentrale ligging nog veel meer en langer onderweg zijn dan nu al het geval was. Bovendien zouden we allebei voor langere tijd dit werk moeten blijven doen, dat welbeschouwd veel meer energie en kostbare gezinstijd kostte dan het aan geld opleverde. Het leven stond al teveel in het teken van het werk, het voorbereiden van de nieuwe werkweek of het bijkomen van de afgelopen werkweek.

Een lang verhaal kort: R. accepteerde de baan niet, het droomhuis bliezen we af en ik nam ontslag om óók op tien minuten afstand van ons huis te gaan werken. Daarmee gingen we in salaris weliswaar iets achteruit, maar omgerekend naar beschikbare vrije tijd voor elkaar is het een geweldige beslissing geweest. Mijn achtjarige zoon W. merkte een keer tussen neus en lippen op dat het zo fijn was "dat mama weer thuis was komen wonen". Ik bedoel maar.

Een andere beslissing die we in dezelfde tijd hebben genomen is om bij te houden wat we precies uitgeven en waaraan, om op die manier meer grip te krijgen op ons geld. Alleen al door ons bewust te worden van ons consumeergedrag (vele keren op pad voor losse boodschappen; het bestellen van gemaksvoedsel; te makkelijk geld uitgeven aan onnodige dingen) zijn we sindsdien veel geld gaan besparen. Op dit moment is de wens dat we over een aantal jaar voor dat geld minder gaan werken en vrijer gaan wonen. Niet groter, niet luxer, maar met meer ruimte om ons heen. Een mooie drijfveer om deze lifestyle vol te houden (alhoewel de statistiekjes over de groei van ons spaargeld al motiverend zijn op zichzelf).

Als ik bovenstaande teruglees dan lijkt het alsof eenvoudig leven alleen maar met geld te maken heeft, maar dat klopt gevoelsmatig niet. Eenvoudig leven is sensueel leven; tevreden zijn met een klein leven dat niet van prikkels en hevige activiteiten aan elkaar hangt. Genieten van een zondag als deze, waarin ik lekker in het huis gerommeld heb, een beetje in de tuin bezig ben geweest, heb gelezen en gewoon een tijdje niks heb gedaan.

Eenvoudig leven is ook: minder spullen. Terug naar de basics. Waarom zou je boeken moeten kopen als je ze ook uit de bieb kan halen? Waarom wil ik elk seizoen een nieuwe garderobe? Ik heb gemerkt hoe bevrijdend het voelt als alle overtollige troep uit huis verdwijnt. Het wordt er niet alleen netter van (en geloof me: dat is hard nodig na jaren mismanagement door ondergetekende), maar het geeft ook een zuiver gevoel. Je heerst weer zelf over je spullen in plaats van je spullen over jou.

Eenvoudig leven is leven met aandacht. Het is zelf brood bakken en genieten van de geur, het is op de fiets boodschappen doen. Het is je eigen groenten verbouwen of koken met kruiden uit eigen tuin. Het is terugschakelen uit de hoogste versnelling en genoegen nemen met een tandje lager.

En ja, dat heeft veel met consuminderen te maken, maar het gaat in mijn geval toch een stuk verder dan dat. Het klinkt nu alsof ik er al ben, maar het heeft allemaal nog een hoog "mezelf moed inspreken"-gehalte. Gelukkig is het jaar waarin ik uit de ratrace stap nog jong.

11 januari 2009

alle begin is makkelijk

Mijn jaar van vrijwillige eenvoud is voorspoedig van start gegaan. Niet helemaal in lijn met mijn verse levensovertuiging, maar het begin is er. Tijdens een (al lang geleden geboekt!!) wintersportweekend hebben we ons beperkt tot zelf meegebracht eten en drinken. Voor onze avondmaaltijden zijn we niet decadent uit eten gegaan, maar hebben we zelf gekookt en in alle rust aan een keurig gedekte tafel (voor zover dat mogelijk is in een primitief wintersportappartement) gegeten.

Het schaatsweer waar we direct na thuiskomst op getrakteerd werden droeg ook aardig bij aan het voornemen om meer te focussen op genieten in plaats van consumeren: de hele dag op de schaats, een broodje mee voor onderweg en 's avonds een stevige maar erg eenvoudige stamppot om weer op kracht te komen.

Ik realiseer me dat dit de wittebroodsweken van mijn vrijwillige eenvoud zijn. Ik teer nog op oude voorraden en op activiteiten die al geregeld (en betaald!) waren voor we de omslag zouden maken. Het venijn treedt pas op in tijden van langdurige saaiheid van aan één geregen werkweken, hooguit onderbroken door lamlendige weekends. Dát is waar de behoefte aan Groots, Meer en Anders geboren wordt.

Het verschil met voorgaande jaren is, dat ik me dit jaar heb voorgenomen hier alert op te zijn en alternatieven te zoeken die beter aansluiten bij het voornemen tot minder consumeren, meer genieten van wat er al is en vooral: bewuster leven. Met de inzet van de dooi en de langdradige tijd met de -ari in de maand, begint de uitdaging dus echt.

29 december 2008

Uitzicht

Ik kijk graag naar series waarin mensen hun leven radicaal omgooien en naar een ander land verhuizen om daar een nieuw bestaan op te bouwen. Ook snuffel ik graag op funda naar huizen die, in tegenstelling van wat ik nu bewoon, aan de rand van een bos of op een andere idyllische en vooral rustige lokatie liggen.

De afgelopen jaren heb ik onafgebroken tegen een hoge berg opgerend. Met de tong op de schoenen rende ik door, niet precies wetend wat er op de bergtop te vinden zou zijn. Tot het deze zomer opeens genoeg was. Niet dat de top bereikt was, maar langzaam sijpelde het besef door dat ik tijdens mijn tocht nooit van het uitzicht heb genoten. Ik besefte dat mijn leven draaide om werken, het uitrusten van het werk en het voorbereiden van het werk van de volgende dag. Het thuisfront moest het doen met de kruimels die overbleven.

Een huis aan de rand van een bos gaat de gewenste rust niet over me uit storten. Het betekent hooguit dat ik harder moet werken om de bijbehorende hypotheek op te kunnen hoesten. Het was dit besef, in combinatie met het zeurende gevoel dat ik doorlopend iets belangrijks vergat, die maakten dat ik een paar weken geleden mijn drukke baan met glanzende carrière en dito auto inruilde voor een aanzienlijk eenvoudiger betrekking vlakbij huis. En al in mijn eerste werkweek zag ik wat ik al die tijd vergeten was: ik was vergeten te genieten.

Voor het komende jaar is mijn voornemen om bewuster, eenvoudiger en puurder te leven. Ik ben van nature geen bewust, eenvoudig en puur persoon. In deze blog doe ik verslag van mijn worstelingen, mijn verwonderpunten en mijn inspiratiebronnen. Want eenvoudig leven, dat is zo simpel nog niet.